Het is zo’n avond. Je scrolt door het nieuws en leest het ene zorgelijke bericht na het andere. Of je hebt een drukke dag achter de rug vol deadlines en to-do’s en je voelt je gespannen. Voor je het weet sta je in de keuken met een hand in de chipszak, pak je na 2 koekjes ook nog een 3e of is de reep chocolade op voordat je het doorhebt.
Herkenbaar?
Steeds vaker wordt dit fenomeen doomsnacking genoemd: snacken als reactie op stress, onzekerheid of overweldigende gevoelens. In deze blog neem ik je mee in wat er eigenlijk gebeurt in je hoofd én in je lichaam en hoe je hier op een mildere manier mee om kunt gaan.
Wat is doomsnacking?
Doomsnacking is snacken als reactie op gevoelens van dreiging, stress of somberheid. Denk bijvoorbeeld aan:
- slecht nieuws in de wereld
- een stressvolle werkdag
- spanningen in je privéleven
- langdurig scrollen door negatieve berichten
Waarom je brein naar snacks grijpt
Wanneer je stress ervaart, gebeuren er verschillende dingen in je lichaam. Stresshormonen zoals cortisol nemen toe en je lichaam gaat op zoek naar manieren om de opgebouwde spanning te reguleren. Iets te eten kan daarin tijdelijk “helpen”.
Snacks die veel suiker, vet of wat breder veel calorieën bevatten (zoals chips, chocolade of koek) activeren het beloningssysteem in de hersenen. Daarbij komen stoffen vrij zoals dopamine, die zorgen voor een prettig gevoel. Dat kan tijdelijk verlichting geven wanneer je spanning of onrust ervaart.
Daarom komt doomsnacking vaak voor in situaties waarin je je bijvoorbeeld:
- overweldigd voelt
- onrustig bent
- moe bent
- emotioneel leeg voelt
- behoefte hebt aan troost of ontspanning
Het is een reactie op hoe je lichaam probeert om met spanning om te gaan.
Het effect is vaak tijdelijk
Hoewel snacken op dat moment prettig kan voelen, blijft de oorspronkelijke stressfactor meestal bestaan. Veel mensen merken dan ook dat de spanning na verloop van tijd weer terugkomt. Soms ontstaat er ook een automatische gewoonte om bij stress naar snacks te grijpen. Het kan daarom helpend zijn om af en toe stil te staan bij het moment waarop je trek krijgt. Niet om jezelf te beoordelen, maar om beter te begrijpen wat er speelt. Want heb je inderdaad gewoon zin in iets lekkers? Of probeer je iets te vermijden?
Hoe kun je milder omgaan met doomsnacking?
Doomsnacking hoeft niet per se vermeden te worden. Eten mag ook comfort bieden of troost. Tegelijkertijd kan het wel waardevol zijn om verschillende manieren te hebben om met spanning om te gaan, zodat eten niet je enige copingmechanisme is…
Alternatieven
Zoek je naar wat andere opties om met spanning om te gaan? Je lichaam kan spanning gelukkig op meerdere manieren reguleren. Denk bijvoorbeeld aan:
- een korte wandeling maken
- je lichaam bewegen op fijne muziek
- rustig een kop thee drinken met volle aandacht voor de temperatuur, geur en smaak
- een paar minuten rustig ademhalen
- of even van je afschrijven wat je dwars zit of wat er speelt
Laat de spanning er vooral zijn, zodat deze als vanzelf al wat minder intens wordt.
Benieuwd of jij eet vanuit emoties (of “doom”) of dat je gewoon lekkere trek hebt? Zo herken je het verschil.
.
Dit artikel is geschreven door drs. Diana van Dijken. Sinds 2015 werkzaam als Voedingspsycholoog, expert in de psychologie van eetgedrag en het ontwikkelen van een gezonde relatie met eten en jezelf, eigenaar van het Centrum voor Intuïtief Eten en medeoprichter van Gewichtsneutraal Netwerk Nederland.
Vind je mijn blogs leerzaam of inspirerend? En wil je mij ondersteunen in het kunnen blijven schrijven van blogs, het maken van podcasts en het ontwikkelen van gratis tools, cursussen, challenges en masterclasses? Dan help je mij enorm met een kleine maandelijkse bijdrage. Dat kan al vanaf €1 per maand. Als dank ontvang je toegang tot exclusieve content. Alvast onwijs bedankt!
